Η χώρα των αρχιδίων

Του ΒΑΣΙΛΗ ΡΑΦΑΗΛΙΔΗ (1934-2000)

Στην Αθηναϊκή Δημοκρατία υπάρχουν αρχαί και αρχίδια. Αρχαί λέγονται οι μεγάλες εξουσίες και αρχίδια (αρχ.μικρό, ανάξιο λόγου υπούργημα) οι μικρές.

Συνήθως αι αρχαί δεν δημιουργούν προβλήματα. Οι άρχοντες ζητούν ψήφο εμπιστοσύνης απ’ευθείας από την Εκκλησία του Δήμου εννιά φορές το χρόνο. Κι αν δεν την πάρουν δεν καθαιρούνται μόνο, αλλά τιμωρούνται κιόλας.

Στη σημερινή Ελλάδα, οι άρχοντες ζητούν ψήφο εμπιστοσύνης απ’το λαό μια φορά στα τέσσερα χρόνια κι απ’τη Βουλή όποτε τους καπνίσει. Κι αν ο λαός του δώσει ψήφο εμπιστοσύνης κατά τις εκλογές, παραπέμπουν τη διοίκηση των δημοσίων υποθέσεων στα αρχίδια και οι άρχοντες, που κατ’ουσίαν είναι κι αυτοί αρχίδια κατά την αξία, αρχίζουν να κυνηγούν ο ένας τον άλλο, αφήνοντας τα αρχίδια απερίσπαστα στη μακαριότητά τους.

Τη σημερινή Ελλάδα την κυβερνούν μόνο αρχίδια, για να μπορούν να μας γράφουν… Στη σημερινή Ελλάδα λοιπόν, τα αρχίδια ονομάζονται και δημόσιοι υπάλληλοι. Που είναι περισσότερο  δημόσιοι και λιγότερο υπάλληλοι. Τούτα τα αρχίδια ασκούν κι αυτά εξουσία. Για να μην πούμε πως μόνον αυτά ασκούν εξουσία στην Ελλάδα.

Διότι αι αρχαί απλώς άρχουν. Κι αυτό μόνο όταν δεν κλέβουν. Ενώ τα αρχίδια, όταν δεν μελετούν τα αμελέτητα του δημοσιουπαλληλικού κώδικα  για να δουν πότε θα’ρθει η σειρά τους για προαγωγή, ώστε να γίνουν αρχίδια δύο, τριών ή τεσσάρων αστέρων, καταστρώνουν σχέδια για την αξιοποίηση του εφάπαξ. Κάθε αρχίδιον ονειρεύεται να γίνει άρχων, με δικά του αρχίδια στη δούλεψή του.

Τι να κάνουμε, να τους ευνουχίσουμε ; Εντελώς αδύνατον, λέει ο Αβραάμ Λίνκολν. Διότι, σ’όλες τις μορφές πολιτευμάτων, λέει ο Αβραάμ Λίνκολν, κυβερνά είτε ένα μέρος του λαού διαρκώς είτε όλος ο λαός για ένα ορισμένο διάστημα. Ποτέ όμως δεν είναι δυνατόν να κυβερνά όλος ο λαός, όλον τον καιρό, λέει ο Λίνκολν, που ξέρει τι λέει.

Συνεπώς, οι άρχοντες μονίμως  θα έχουν ανάγκη από αρχίδια, ακόμα και στην περίπτωση που κυβερνά όλος ο λαός για ένα διάστημα, όπως στην Αθηναϊκή Δημοκρατία. Διότι και η λαΪκή δημοκρατία (τέτοια ήταν η Αθηναϊκή) έχει ανάγκη από αρχίδια.

Το γεγονός πως τα αρχίδια τώρα τα δίνει ο ίδιος ο λαός, δεν σημαίνει τίποτα από αρχιδιακής απόψεως. Αδύνατο να κόψεις τα αρχίδια από το σώμα της δημόσιας διοίκησης. Μπορείς να καταργήσεις είτε τον δικτάτορα είτε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, είτε τον πρύτανη της Αθηναϊκής Δημοκρατίας που είναι ένας διαρκώς εναλλασσόμενος πρόεδρος της δημοκρατίας, αλλά τα αρχίδια δεν μπορείς να τα κόψεις.

Θεωρητικά κάθε Αθηναίος πολίτης θα μπορούσε να γίνει πρύτανης, δηλαδή πρόεδρος της δημοκρατίας, μια φορά στη ζωή του. Τόσο γρήγορες ήταν οι εναλλαγές σ’αυτό το υπέρτατο αξίωμα. Αλλά και σήμερα είναι εύκολο να γίνει κανείς πρόεδρος της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Αν δεν ήταν εύκολο, ο Κύριος Σαρτζετάκης θα γινόταν ποτέ πρόεδρος ;

Στη σύγχρονη Ελλάδα, μόνον τα αρχίδια έχουν μια κάποια ελπίδα να γίνουν κάποτε αρχαί. Αρκεί να τα υποβαστάξουν άλλα αρχίδια, εντός της Βουλής, την ώρα της ψηφοφορίας για την εκλογή προέδρου της Δημοκρατίας.

Είμαστε η χώρα των αρχιδίων, γι’ αυτό και οι ξένοι μας έχουν γραμμένους…