Οι γυναίκες στο Θείο Δράμα

  Του  στοχαστή Χρήστου Μαλεβίτση (1915-1997)

(απόσπασμα από το δοκίμιο «Η Ανάσταση» του βιβλίου του «Η ζωή και το πνεύμα»)

Οσο προχωρούμε προς το Πάθος και την Ανάσταση του Ιησού τόσο εντονώτερη καθίσταται η παρουσία των γυναικών. Οι οποίες εισέρχονται στα δρώμενα κατά τρόπο θετικό. Αντίθετα, η παρουσία των ανδρών μειώνεται και τούτοι εξέρχονται από τα δρώμενα, ενίοτε, κατά τρόπον αρνητικό. Οπως είναι η προδοσία του Ιούδα, οι τρεις αρνήσεις του Πέτρου, ο ύπνος των τριών μαθητών, του Πέτρου, του Ιακώβου και του Ιωάννη τη στιγμή της έσχατης αγωνίας του Διδασκάλου στη Γεσθημανή, η απουσία των μαθητών κατά τη Σταύρωση, εκτός απο τον Ιωάννη, όπως το μαρτυρεί ο ίδιος…

Μόνον όταν εορτασθεί περιλύπως ο θάνατος, μπορεί να εορτασθεί χαρμοσύνως και η Ανάσταση. Μόνον τότε. Γι’ αυτό και η Ανάσταση το πρώτον αγγέλθηκε σε γυναίκα που είχε πονέσει, που είχε αμαρτήσει και που είχε αγαπήσει, στη Μαρία τη Μαγδαληνή, κατά τον Ιωάννη. «Τη δε μιά των σαββάτων έρχεται πρωί σκοτίας έτι ούσης εις το μνημείον». Και το βλέπει ανοιχτό. Τρέχει προς τον Πέτρο και τον Ιωάννη.

Αυτοί  μόλις άκουσαν το νέο σπεύδουν προς τον ανοιγμένο τάφο. Δεν είδαν τίποτε παρά μόνο νεκρικά οθόνια. Και δεν κατάλαβαν τίποτε. «Ουδέπω γαρ ήδεισαν –ποτέ δεν κατενόησαν – την γραφήν ότι δει αυτόν εκ νεκρών αναστήναι». Η ανδρική ψυχή είναι δυσκίνητη και ξηρή. Μολονότι είχαν διαβάσει τις γραφές, μολονότι τους το προείπε τρεις φορές ο Ιησούς, αυτοί αντίκρυσαν το άδειο μνημείο, και το αργό μυαλό τους δεν πήγε πουθενά. Γι’ αυτό και κανένας δεν κατέβηκε να τους το αναγγείλει. Θα ήταν μάταιο. Και έτσι «απήλθον πάλιν προς εαυτούς οι μαθηταί».

Ομως η Μαρία εστεκόταν εκεί, μπροστά στο μνημείο, και έκλαιγε. Αυτή δεν μπορούσε να φύγει. Υγράνθηκε η ύπαρξή της από τα δάκρυα τα πολλά, και σχίσθηκε από τον πόνο. Μια στιγμή σκύβει προς το μνημείο και βλέπει δυο αγγέλους ντυμένους στα λευκά. Ο ένας στεκότανε προς το κεφάλι και ο άλλος προς τα πόδια, όπου βρισκότανε το σώμα του Ιησού πριν εξαφανισθεί. Και τότε τη ρωτούν : Γυναίκα γιατί κλαίς ; Πήραν τον Κύριο μου, τους απαντάει, και δεν ξέρω που τον έβαλαν.

Καθώς τα έλεγε αυτά γυρνάει προς τα πίσω και βλέπει έναν άνθρωπο. Και αυτός τη ρωτάει : Γυναίκα γιατί κλαις, ποιόν ζητάς ; Η Μαρία νόμισε πως επρόκειτο για τον κηπουρό, και του λέγει , αν τον πήρε, που τον πήγε τον Κύριο της. Αυτός όμως την προσφωνεί με το όνομα της : Μαρία. Και τότε αυτή ανεγνώρισε τον Ιησού. Τότε άνοιξε η ψυχή της. Η προετοιμασμένη από την οδύνη και την αγάπη. Και αυτό που δεν είδαν οι μαθητές, που περάσανε ανύποπτοι, το είδε η Μαρία, που παρέμεινε υποψιασμένη.

Η πρώτη αναγγελία της Αναστάσεως γίνεται σε γυναίκα, ή σε γυναίκες. Διότι οι Συνοπτικοί Ευαγγελιστές τοποθετούν δίπλα στη Μαγδαληνή και άλλες. Ο Ματθαίος και την «άλλη Μαρία», ο Μάρκος τη Μαρία του Ιακώβου και τη Σαλώμη, ο Λουκάς χορό ολόκληρο γυναικών από τη Γαλιλαία. Σε αυτές πρώτα φανερώθηκε ο Ιησούς, αναστημένος. Και έτσι γυναίκες πρώτες ανήγγειλαν την Ανάσταση στον κόσμο.

Μέσα σε τούτες τις κορυφαίες ώρες του εσχατολογικού δράματος δεν μπορούσε να απουσιάζει το μητριαρχικό στοιχείο. Αν είναι τέσσερα τα στοιχεία που συνιστούν τον κόσμο της ύλης, δύο είναι τα στοιχεία που συνθέτουν τον κόσμο του πνεύματος. Ο οποίος κορυφώνεται  στο άγγελμα της Αναστάσεως. Είναι η στοιχειακότητα του θήλεος και η στοιχειακότητα του άρρενος.

Δύο στοιχεία της κοσμικής εσωτερικότητος που μαζί φέρνουν τη ζωή, το θάνατο και την Ανάσταση.  Αλλά ως δεδομένα εσχατολογικά και όχι φυσικά. Η έκπτωση πρέπει να έχει φτάσει σε σκότος μεσονυκτίου για να θεωρούμε τη ζωή ως βιολογικό φαινόμενο. Η ζωή ως καρπός αγαπητικός των δύο στοιχείων της εσωτερικότητος είναι εξαρχής η ζωή η αιώνιος. Την οποία η θηλυκή ψυχή αντιλαμβάνεται άμεσα, ενώ η αρσενική έμμεσα, δια των «γραμμών».

Αυτή που φέρνει τη ζωή στον κόσμο αγγέλλει και την ανάστασή της στον άλλο κόσμο της αιωνιότητας. Διότι είχε πρόληψη αιωνιότητας από τότε που έφερε τη ζωή στα σπλάχνα της. Ομως αυτή η πρόληψη για να γίνει πρόσλημμα του κόσμου έπρεπε να πάθει, να ταφεί και να αναστηθεί ο υιός του Θεού. Πρόκειται για ανάσταση μνήμης προαιωνίου. Προς τον ουρανό του πνεύματος, που μόνος υπάρχει.